17 feb. 1999
2 minuten
Na ruim 1,5 jaar van neergang in het mkb-metaal, lijkt het erop dat het grootste deel van de sector weer iets optimistischer is. Het is echter wel zo dat de verschillen tussen de sectoren groot zijn. Het aantal ondernemers dat positief is over de orderpositie, is ongeveer net zo groot als het aantal dat negatief is. Exporterende metaalbedrijven blijken momenteel beter te presteren en de toekomst met meer vertrouwen tegemoet te zien dan bedrijven die alleen de Nederlandse markt bedienen. De verwachtingen voor het eerste kwartaal 2010 zijn iets beter dan in het vorige kwartaal, maar ondernemers blijven voorzichtig. Dit blijkt uit de Economische Barometer van de Koninklijke Metaalunie.
Ondanks het stabiliseren van de markt, kampt het mkb-metaal nog steeds met overcapaciteit. Dit komt onder andere tot uiting in de werkgelegenheid, die in het vierde kwartaal van 2009 opnieuw verder is afgenomen. De bedrijfsresultaten bij de meeste mkb-metaalbedrijven stabiliseren zich en lopen niet verder terug.
Orderpositie binnenland gestabiliseerd
De ontwikkeling van de binnenlandse orderpositie is voor het eerst in vijf kwartalen niet meer afgenomen, maar gestabiliseerd. 32% van de ondernemers heeft in het vierde kwartaal van 2009 een slechtere orderpositie gehad dan in het derde kwartaal. 31% had een betere orderpositie en bij 37% van de ondernemers is de orderpositie gelijk gebleven. Een half jaar geleden was dit resp. 44% slechter, 21% beter en 35% gelijk. De verspanende sector springt er in het 4e kwartaal positief uit, daar heeft 45% een betere orderpositie.
Waardering en te verwachten orderpositie verschillen sterk per sector
De waardering van de orderpositie is per saldo nog steeds ongunstig. 32% van de ondernemers beoordeelt deze als ongunstig en 24% gunstig. Positieve uitschieters hierbij zijn de service-,
onderhoud-, machinebouw en elektronicabedrijven, negatief de staalbouwers en oppervlaktebehandelaars.
Exporterend mkb-metaal positiever
De stemming onder exporterende mkb-metaalbedrijven is positiever dan onder bedrijven die zich op de Nederlandse markt richten. De exportorders zijn in het vierde kwartaal bij 32% toegenomen en bij 23% afgenomen. De waardering van de exportportefeuille ligt over de hele linie hoger dan voor binnenlandse orders.
Werkgelegenheid neemt nog steeds af
Het aantal bedrijven met een personeelsafname neemt nog niet echt af. Een jaar geleden verminderde bij 25% het aantal medewerkers, nu is dat bij 20% (evenals in het derde kwartaal). Er blijkt dus nog steeds overcapaciteit te zijn. Het aantal bedrijven met gedwongen ontslagen neemt wel iets af: van 14% een half jaar geleden tot 8% in het vierde kwartaal. 10% van de metaalbedrijven heeft in het vierde kwartaal 2009 een personeelstoename gehad (evenals in het derde kwartaal); een jaar geleden was dit 6%. Ondanks de grotere procentuele afname van het aantal medewerkers, neemt het aantal vacatures bij mkb-metaalbedrijven weer toe. Een kwart van de ondernemers heeft tenminste 1 vacature openstaan, bij de machinebouwers is dit zelfs de helft. Gemiddeld wordt bij deze bedrijven 1,4 fte gezocht.
Verwachte bedrijfsresultaten liggen ver uiteen
De bedrijfsresultaten zijn in het vierde kwartaal gestabiliseerd ten opzichte van het derde kwartaal. Het aantal bedrijven met een afname van de bedrijfsresultaten is gelijk aan het aantal bedrijven met een toename van het resultaat. Ook hier gelden grote verschillen in de sectoren. Ondernemers zijn wel iets positiever over de resultaten.
Investeringsbereidheid nog gering
Al lijkt het mkb-metaal zich te stabiliseren, de investeringsverwachtingen zijn nog erg voorzichtig. 40% van de ondernemers verwacht in 2010 minder in machines te investeren en 10% meer dan in 2009. Bijna de helft van de ondernemers investeert in 2010 evenveel als in 2009. Sectorgewijs gezien is er ondanks de voor sommige sectoren betere vooruitzichten, niet één sector die aangeeft meer te zullen investeren.