De Stichting voor Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM) heeft in totaal 14,4 miljoen euro toegekend aan vijf nieuwe onderzoeksprogramma’s in de Nederlandse natuurkunde. Per programma bundelen dé specialisten van de verschillende Nederlandse kennisinstellingen op specifieke terreinen hun krachten.
De onderzoeksgroepen gaan werken aan gebieden waarop de Nederlandse natuurkunde internationaal uitblinkt en waarvan het wetenschappelijk en maatschappelijk belang duidelijk aanwezig is, variërend van het gedrag van protonen die in hun bewegingsruimte worden beperkt en mechanische processen in cellen tot het beter beheersen van brandende fusieplasma’s, het verbinden van de snaartheorie met kosmologie en quantummaterie tot het meten van zwaartekrachtgolven uit het heelal. De nieuwe onderzoeksprogramma’s moeten leiden tot wezenlijk begrip van recent ontdekte verschijnselen en in sommige gevallen ook zicht bieden op nieuwe technologie.
Competitie
De vijf gehonoreerde programma’s zijn de winnaars in een zware competitie die afgelopen voorjaar startte met vijftien ingediende voorstellen voor vrije FOM-programma’s. Op basis van mondelinge presentaties, adviezen van adviescommissies en een scherpe beoordeling door internationale experts van de wetenschappelijke kwaliteit van de voorstellen, heeft het bestuur van FOM de hoogst eindigende voorstellen beloond met elk gemiddeld een kleine drie miljoen euro voor de komende vijf tot zes jaar.
De programma’s verenigen de beste onderzoeksgroepen op hun terrein in Nederland. Daarmee realiseert FOM wat in het beleidsjargon ‘focus en massa’ heet: met een fors aantal van de beste onderzoekers in Nederland op nationaal niveau gecoördineerd werken aan een beperkt aantal uitdagende wetenschappelijke onderwerpen.


