Nieuwe Machinerichtlijn per 29 december 2009

De herziene Machinerichtlijn2006/42/EG zal ingaan op 29 december 2009. Het is niet een compleet andere dan de huidige Machinerichtlijn 98/38/EG. Wel worden de doelen van de Machinerichtlijn op het gebied van vrij verkeer van goederen en ook de veiligheid van machines aangescherpt door de verbeterde toepassing ervan.
De Richtlijn 2006/42/EC werd gepubliceerd op 9 juni 2006. De Lidstaten hebben tot 29 juni 2008 de gelegenheid om de richtlijn om te zetten in de eigen nationale wet- en regelgeving. De bepalingen van de nieuwe Richtlijn worden bindend vanaf 29 december 2009. Tot deze datum blijven de bepalingen van de huidige Machinerichtlijn 98/73/EC van kracht.

Werkingsgebied
Het werkingsgebied van de Machinerichtlijn is uitgebreid, aangezien uitsluiting niet langer geldt voor:
– bouwliften bestemd voor het heffen van personen of personen en goederen;
– draagbare bevestigingswerktuigen met explosieve lading en andere slagwerktuigen die alleen voor industriële of technische doeleinden zijn ontworpen.
De afbakening van de Machinerichtlijn ten opzichte van de Laagspanningsrichtlijn wordt nader uitgelegd. Het onderscheid zal niet langer worden gemaakt op basis van ‘hoofdrisico’. In plaats daarvan worden in de nieuwe Machinerichtlijn zes categorieën machines onderscheiden die ook moeten voldoen aan de Laagspanningsrichtlijn.
Voor overige machines geldt dat deze aan de veiligheidseisen van de Laagspanningsrichtlijn moeten voldoen. De verplichtingen aangaande de conformiteitsbeoordeling en het in de handel brengen worden echter door de Machinerichtlijn geregeld.
De afbakening ten opzichte van de Richtlijn Liften is ook verduidelijkt: liften met een verplaatsingssnelheid van minder dan 0,15 m/s worden uitgesloten van de Richtlijn Liften en vallen dientengevolge onder de werkingssfeer de Machinerichtlijn.
De toepassing van de Machinerichtlijn op veiligheidscomponenten is verduidelijkt. Een indicatieve lijst van veiligheidscomponenten wordt vermeld in een nieuwe Bijlage. Deze lijst kan worden aangevuld door het Comité teneinde nieuwe producten hierin op te nemen.

Essentiële gezondheids- en veiligheidseisen
De essentiële gezondheids- en veiligheidseisen zijn niet ingrijpend gewijzigd, echter sommige zijn wel herschreven. Onder andere de volgende veranderingen zijn van belang:
– de eis aangaande risicoanalyse is duidelijker opgesteld;
– er zijn nieuwe eisen opgesteld voor de risico’s die betrekking hebben op machines die vaste stopplaatsen bedienen, rekening houdend met de uitbreiding van het toepassingsgebied van de richtlijn aangaande liften met een lage verplaatsingssnelheid;
– bepaalde eisen die momenteel alleen van toepassing zijn op verplaatsbare machines of hijs- en hefgereedschappen, worden van toepassing op alle machines waarbij er sprake is van dit type risico;
– eisen aangaande geluids- en trillingsemissie worden gedetailleerder omschreven.

Conformiteitsbeoordelingsprocedures
Net zoals bij de huidige Machinerichtlijn, kan de beoordelingsprocedure van overeenstemming voor de meeste machines door de fabrikant zelf worden verricht.
De categorieën machines waarvoor bijzondere conformiteitbeoordelingsprocedures moeten worden gevolgd worden opgesomd in Bijlage IV. Fabrikanten hebben nu keuze uit meerdere procedures:
– voor Bijlage IV-machines, die ontworpen zijn volgens geharmoniseerde normen die alle relevante essentiële eisen behandelen, kan de beoordeling van de overeenstemming door de fabrikant zelf worden verricht.
– in andere gevallen kunnen de fabrikanten kiezen tussen een EG-typeonderzoek door een Aangemelde Instantie (Notified Body) of een overeenstemmingsbeoordeling door een Aangemelde Instantie van het volledige kwaliteitsborgingssysteem.
De nieuwe Machinerichtlijn legt aan de lidstaten de plicht op om het functioneren van Aangemelde Instanties te peilen en – om in geval van falen – de aanmelding in te trekken of op te schorten.

Markttoezicht
De nieuwe Machinerichtlijn bepaalt explicieter welke taken de lidstaten hebben bij het uitvoeren van markttoezicht. Deze verplichtingen houden onder andere in dat enerzijds de markttoezichthoudende instanties en anderzijds het respecteren van vertrouwelijkheid en transparantie, met elkaar in evenwicht zijn. De nieuwe Machinerichtlijn verschaft de Europese Commissie, na raadpleging van het Comité, de mogelijkheid een handelsverbod op te leggen voor een gehele categorie van machines, indien er sprake is van een bepaald risico dat zijn oorsprong vindt in technische kenmerken. Deze maatregel is ontleend aan een gelijksoortige voorziening in de Richtlijn Algemene Productveiligheid.

De herziening van de Nieuwe Aanpak
Tegelijkertijd met de herziening van de Machinerichtlijn hebben de Commissie en de Raad de Nieuwe Aanpak nader onderzocht. De Europese Commissie werkt voorstellen uit op om het wetgevingstechnische raamwerk te consolideren en te verbeteren. Bepaalde herzieningen van de nieuwe Machinerichtlijn zullen in breder verband worden behandeld bij de herziening van de Nieuwe Aanpak. Echter, de beantwoording van sommige vraagstukken, zoals de relatie tussen geharmoniseerde normen en essentiële gezondheids- en veiligheidseisen, en de regels voor de markering anders dan de CE markering, zullen niet worden opgenomen in de herziening van de bijgewerkte Nieuwe Aanpak.

Wilt u meer informatie over de nieuwe Machinerichtlijn en de overige Europese richtlijnen die voor u als werkgever in de elektrotechniek en werktuigbouw verplichtingen inhouden, dan is het raadzaam een abonnement te nemen op de uitgave CE Advies van uitgeverij Mybusinessmedia.