17 feb. 1999
1 minuut
De grootste digitale camera die ooit is gebouwd voor een ruimtemissie bevat een mozaïek van 106 elektronische detectoren, Deze ‘miljard pixel camera’ gaat dienen als supergevoelig oog om in de Gaia-missie van ESA de Melkweg en omstreken in kaart te brengen.
Met het menselijk oog zijn tijdens een heldere nacht duizenden sterren te zien, maar met Gaia moeten miljarden sterren in kaart worden gebracht, binnen ons eigen melkwegstelsel, maar ook in naburige stelsels. Gekeken wordt naar de helderheid, de spectrale eigenschappen, de driedimensionale positie en bewegingen. Dat gebeurt tijdens een vijfjarige missie, die begint in 2013.
De 106 CCD’s (charge coupled devices) waarmee de ruimte wordt bekeken, meten elk 4,7 x 6 cm en zijn dunner dan een mensenhaar. Ze worden in een fabriek van Astrium France in Toulouse gemonteerd tot een ‘mozaïek’ van 0,5 x 1 m, met een onderlinge tussenruimte van slechts 1 mm. Dat is een bijzonder nauwkeurige uitlijnklus: onder cleanroom-omstandigheden konden in tweeploegendienst gemiddeld vier CCD’s per dag worden geplaatst.
De complete beeldopnemer bestaat nu uit zeven rijen CCD’s. De hoofdmatrix telt 102 detectoren die daadwerkelijk naar de sterren kijken. Daarnaast controleren vier andere de beeldkwaliteit van elke telescoop en de stabiliteit van de hoek van 106,5° tussen de twee telescopen die Gaia gebruikt om stereobeelden te krijgen. Om de gevoeligheid van de detectoren te verhogen zal het ruimtevaartuig waarop ze zijn gemonteerd hun temperatuur handhaven op -110 °C. De detectoren zijn gemonteerd op een SiC-drager; het totale gewicht met detectoren is 20 kg.
Gaia gaat werken op het zogeheten aarde-zon L2 Lagrange-punt, op 1,5 miljoen kilometer achter de aarde – vanaf de zon gezien.
Anderen lazen ook
