7 mei. 2007
2 minuten
In hoeverre is het mogelijk om machines uit te rusten met zelfstandig moreel redeneervermogen? Dat heeft de econoom en filosoof Vincent Wiegel onderzocht. Hij is op maandag 7 mei gepromoveerd op dit onderwerp aan de TU Delft. Computers en robots spelen volgens de Delftse onderzoeker Vincent Wiegel een steeds belangrijkere rol in onze samenleving. Om […]
In hoeverre is het mogelijk om machines uit te rusten met zelfstandig moreel redeneervermogen? Dat heeft de econoom en filosoof Vincent Wiegel onderzocht. Hij is op maandag 7 mei gepromoveerd op dit onderwerp aan de TU Delft.
Computers en robots spelen volgens de Delftse onderzoeker Vincent Wiegel een steeds belangrijkere rol in onze samenleving. Om te zorgen dat onze regels en normen (bijvoorbeeld in verband met privacy-bescherming) worden nageleefd is het belangrijk dat de machines, waar aan wij een deel van ons werk uit handen geven, zelfstandig morele oordelen kunnen vellen. Ze handelen immers vaak al zelfstandig. De Zuid-Koreaanse regering werkt inmiddels al aan een ethische code voor robots.
Als voorbeeld voor de toekomst noemt Wiegel robots die worden ingezet bij een reddingsoperatie in moeilijk begaanbaar gebied na een ramp. Ze zouden in een situatie kunnen komen dat ze moeten kiezen welke slachtoffers ze drinkwater geven en welke niet.
Wiegel ontwikkelde SophoLab, een virtueel laboratorium voor filosofisch onderzoek. Wiegel heeft voor een aantal cases onderzocht of het mogelijk is om computers/robots morele afwegingen te laten maken, bijvoorbeeld in verband met de privacy van gegevens bij een verzekeringsmaatschappij. Bepaalde morele regels werden met behulp van een logisch raamwerk, DEAL, geformaliseerd en in software omgezet. DEAL is ontwikkeld door prof.dr. Jeroen van den Hoven en dr. G. Lokhorst van de TU Delft.
Wiegels conclusie is dat het in zekere mate mogelijk is om morele noties te implementeren. Maar de concrete vertaling van die morele noties in software zal volgens hem vaak nog een harde dobber blijken te zijn. Voorlopig hoeven de verwachtingen op dat gebied dus niet al te hoog gespannen te zijn, hoewel het volgens Wiegel wel aannemelijk is dat er langzaam vooruitgang zal worden geboekt.
Interessanter is wellicht een ander aspect van Wiegels onderzoek. Het experimenteren biedt namelijk meer inzicht in de structuur en aard van filosofische theorieën en kan zelfs worden gebruikt om filosofische theorieën op hun deugdelijkheid te testen. Filosofen kunnen op deze manier dus meer en meer uit hun ‘studeerkamer’ komen.