10 jul. 2007
5 minuten
De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft 83 jonge, excellente wetenschappers een zogeheten Vidi-subsidie toegekend. Elke onderzoeker krijgt in totaal maximaal 600.000 euro. Hiermee kan de wetenschapper vijf jaar lang een eigen onderzoekslijn ontwikkelen. De Vidi-subsidie is bestemd voor onderzoekers die na hun promotie een aantal jaren onderzoek op postdocniveau hebben verricht. De wetenschappers […]
De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft 83 jonge, excellente wetenschappers een zogeheten Vidi-subsidie toegekend. Elke onderzoeker krijgt in totaal maximaal 600.000 euro. Hiermee kan de wetenschapper vijf jaar lang een eigen onderzoekslijn ontwikkelen.
De Vidi-subsidie is bestemd voor onderzoekers die na hun promotie een aantal jaren onderzoek op postdocniveau hebben verricht. De wetenschappers hebben daarbij vernieuwende ideeën gegenereerd en deze succesvol zelfstandig tot ontwikkeling gebracht. De onderzoekers behoren tot de beste tien à twintig procent van hun vakgebied. De subsidie biedt hun de mogelijkheid een eigen vernieuwende onderzoekslijn te ontwikkelen en één of meer onderzoekers aan te stellen.
Opvallend en origineel
In totaal schreven 436 onderzoekers een onderzoeksplan. De aanvragen werden beoordeeld door wetenschappers in het binnen- en buitenland. Er werden uiteindelijk 83 voorstellen voor honorering geselecteerd. De succesvolle kandidaten werden geselecteerd vanwege hun opvallend en origineel talent voor het doen van vernieuwend wetenschappelijk onderzoek. Van de gehonoreerde onderzoekers is ruim twintig procent vrouw. NWO betaalt bijna zeventig procent van elke subsidie. De universiteit of het instituut draagt ruim dertig procent bij. Alles bij elkaar gaat het om circa 50 miljoen euro.
De Vidi-subsidie is een van de drie subsidievormen van de Vernieuwingsimpuls. De andere twee subsidies zijn de Veni-subsidie (voor pas gepromoveerden) en de Vici-subsidie (voor zeer ervaren onderzoekers). De Vernieuwingsimpuls is opgezet in samenwerking met het ministerie van OCW, de KNAW en de universiteiten.
Premie
Ook dit jaar koppelt NWO de Aspasia-premie aan de Vidi-toekenningen. De Aspasia-premie is het vervolg op het Aspasia-programma. Universiteiten ontvangen de premie van € 100.000 als ze vrouwelijke Vidi-laureaten, die nog geen hoofddocent zijn, binnen een jaar tot universitair hoofddocent bevorderen. Op deze wijze wordt geprobeerd de positie van zeer getalenteerde vrouwelijke wetenschappers te verbeteren en de getalsmatige ongelijkheid tussen mannen en vrouwen op hogere universitaire posities te verminderen.
Een selectie uit de lijst van gehonoreerde onderzoekers met een indicatieve tekst van hun onderzoeksplan. De onderzoekers bepalen pas na de toekenning definitief waar ze hun onderzoek uitvoeren. Eventuele wijzigingen verschijnen wekelijks op www.nwo.nl/vernieuwingsimpuls.
Is de massa van het proton constant?
Dr. H.L. (Rick) Bethlem (m) 25-12-1972, VU – Natuurkunde
Er zijn aanwijzingen dat de massa van het proton niet constant is. Dit onderzoek heeft als doel om uiterst precies de frequentie te meten waarmee protonen in ammoniak vibreren. Een verandering van de protonmassa leidt tot een verschuiving van deze frequentie.
Elektronica van de toekomst
Dr. B. (Bert) de Boer (m) 11-04-1973, Peize, Rijksuniversiteit Groningen – Molecular Electronics
De toekomstige ontwikkeling van moderne elektronica hangt aan een zijden draadje, omdat de miniaturisering van o.a. transistoren binnen 10 jaar zijn limiet bereikt. De onderzoekers hebben zich tot doel gesteld om de kleinst mogelijke schakelaars te maken van organische materialen.
Teleportatie op een chip
Dr. ir. A. (Alexander) Brinkman (m) 29-12-1975, UT – Lage Temperaturen
Wanneer de eigenschappen van twee deeltjes gekoppeld zijn, dan levert het meten van het ene deeltje informatie op over de andere. De quantummechanica voorspelt, destijds tot ontsteltenis van Einstein, dat deze koppeling ook kan gelden voor deeltjes die ver van elkaar gescheiden zijn in ruimte-tijd, waarmee teleportatie mogelijk wordt. Deze voorspelling willen we in dit onderzoek gaan toetsen voor elektronen op een chip, waarbij een supergeleider zorgt voor paring (of: verbondenheid) tussen de elektronen. Als het lukt, dan is deze ‘quantumcryptografie’ in de toekomst een geheel veilige mogelijkheid om informatie over te dragen.
Plastic lichtgeleiders voor goedkope zone-energie
Dr. M. (Michael) Debije (m) 08-12-1968, TUE – Polymeer Technologie
Elektriciteit uit commerciële zonnecellen is te duur voor een gemiddeld huishouden. Ik ga goedkope, fluorescerende plastic platen bestuderen die voorzien zijn van speciale optische materialen. Deze materialen kunnen licht invangen en concentreren waardoor zonne-energie competatief word met fossile brandstoffen.
Spintronica met antiferromagneten
Dr. R.A. (Rembert) Duine (m) 2-3-1975, UU – Theoretische Fysica
Naast een negatieve elektrische lading heeft een elektron ook een ingebouwd "kompasnaaldje" dat we de spin van het elektron noemen. Het vakgebied van de spintronica houdt zich bezig met het manipuleren en uitbuiten van deze eigenschap. Dit onderzoek verkent theoretisch de mogelijkheden om met zogenaamde antiferromagnetische materialen de spin van het elektron te beïnvloeden.
Gezamenlijke beslissingen van computers
Dr. U. (Ulle) Endriss (m) 03-03-1973, UvA-ILLC
Mensen moeten vaak gezamenlijk beslissingen nemen, bijvoorbeeld tijdens de parlementsverkiezingen. Systemen van samenwerkende, autonome computers kunnen soms op soortgelijke wijze georganiseerd worden. Dit project zal het gezamenlijk beslissen onderzoeken vanuit een computationeel perspectief.
De computer die leert van zijn fouten
Dr. B. (Bram) van Ginneken (m) 11-06-1970, UMC Utrecht – Radiologie
De onderzoekers ontwikkelen nieuwe manieren om computers medische beelden te laten analyseren. In plaats van een vast algoritme te gebruiken, selecteert de software zelf moeilijke gevallen en roept daarbij de hulp in van een expert. Omgekeerd wijst de expert de computer op zijn fouten zodat deze continu blijft leren.
Quantummechanisch rekenen op kamertemperatuur
Dr. ir. R. (Ronald) Hanson (m) 20-11-1976, TUD – Quantum Transport
Quantummechanische verschijnselen in vaste stof zijn doorgaans alleen te bestuderen in geïsoleerde en diepgekoelde systemen. Diamant vormt hierop een uitzondering: het heeft unieke eigenschappen voor de opslag en bewerking van quantuminformatie bij kamertemperatuur. Dit onderzoek probeert de basisoperaties van quantumcommunicatie en quantumrekenen te demonstreren in diamant.
Switch niet te vaak
Dr.ir. A.A.J. (Erjen) Lefeber (m) 07-12-1972, TU/e – Werktuigbouwkunde
Een fabriek maakt vaak meerdere producten. Switchen van product kost meestal tijd. Iets soortgelijks geldt voor verkeerslichten die verschillende stromen auto’s bedienen. Dit onderzoek richt zich op het probleem wanneer je moet switchen, en wat je daarna moet gaan doen.
Vuurvast staal dankzij Europese supermicroscoop
Dr.ir. S.E. (Erik) Offerman (m) 02-10-1974, TU Delft, Materiaalwetenschappen
De vernietigende brand in het wereldhandelsgebouw van New York heeft aan 2800 mensen het leven gekost. Een Europese supermicroscoop kan een doorbraak forceren in de ontwikkeling van vuurvast staal door de vorming van levensreddende nanodeeltjes in brandend staal te visualiseren.
Connect the dots
Dr. B. (Bettina) Speckmann (f) 29-11-1972, TUE – Computer Science
Highway and river systems, VLSI routing maps, and information flow over the internet all can be visualized by geometric networks. This project studies efficient algorithmic methods to draw high quality networks automatically.
Hoe kan kleiner beter zijn?
Dr. Ir. (Marnix) Wagemaker (m) 26-05-1971, Delft, TUD – Applied Physics
Het kleiner maken van Li-ion elektrode deeltjes leidt tot onverwachtse materiaal eigenschappen. De onderzoekers ontrafelen de atomaire processen die hier verantwoordelijk voor zijn, zodat verbeterde Li-ion batterijen ontwikkeld kunnen worden, die voldoen aan onze groeiende vraag naar betere mobiele energie opslag.