17 feb. 1999
2 minuten
Theoretisch natuurkundige Erik Verlinde ontvangt een van de NWO-Spinozapremies 2011, de hoogste Nederlandse onderscheiding in de wetenschap. Dat heeft de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) bekendgemaakt. De laureaten krijgen 2,5 miljoen euro, vrij te besteden aan onderzoek naar keuze.
NWO kent de Spinozapremie toe aan Nederlandse onderzoekers die zowel nationaal als internationaal tot de absolute top van de wetenschap behoren. De wetenschappers ontvangen de prestigieuze premie voor hun voortreffelijk, baanbrekend en inspirerend onderzoek. De laureaten zijn internationaal vermaard en weten jonge onderzoekers te inspireren. In totaal worden er dit jaar drie Spinozapremies uitgereikt. Naast Verlinde ontvangen astronoom Heino Falcke van de Radboud Universiteit Nijmegen em Patti Valkenburg van de Universiteit van Amsterdam de prijs.
Prof. dr. E.P. (Erik) Verlinde (1962) is hoogleraar Theoretische Fysica aan de UvA. Hij onderzoekt de bouwstenen van het heelal. Hij is een internationaal gevierd expert in de snaartheorie, een theorie die de zwaartekracht en de kwantummechanica samenvoegt. Referenten typeren Verlinde als creatief, vindingrijk en ambitieus.
Verlinde-formule
Verlinde heeft een viertal grote doorbraken op zijn naam staan. Als jonge promovendus behaalde hij wereldfaam met zijn Verlinde-formule. Deze formule wordt inmiddels veel gebruikt door natuurkundigen en wiskundigen. Samen met zijn tweelingbroer Herman, Edward Witten en Robbert Dijkgraaf stelde Verlinde de Witten-Dijkgraaf-Verlinde-Verlinde-vergelijkingen op. Snaartheoretici gebruiken deze vergelijkingen bij hun berekeningen. In 2000 ontwikkelde Verlinde de Cardy-Verlinde-formule en onlangs baarde Verlinde opzien met zijn theorie om de zwaartekracht te verklaren. Verlinde stelt hierin dat zwaartekracht geen fundamentele kracht is, maar samengesteld is uit andere krachten. Als Verlinde’s zwaartekrachtstheorie klopt, heeft dat grote gevolgen voor ons denken over het universum en zijn ontstaansgeschiedenis.
Verlinde studeerde natuurkunde aan de Universiteit Utrecht. Hij deed zijn promotieonderzoek in de Utrechtse groep van Bernard de Wit en Nobelprijswinnaar Gerard ‘t Hooft. Na zijn promotie in 1988 vertrok hij voor enkele jaren naar Princeton, het meest vooraanstaande instituut in zijn vakgebied. In 1993 trad Verlinde toe tot de permanente staf van CERN. De Universiteit Utrecht benoemde Verlinde in 1996 tot hoogleraar natuurkunde. In 1999 volgde een hoogleraarsbenoeming aan Princeton University. In 2003 werd Verlinde hoogleraar Theoretische Fysica aan de UvA.