2 jun. 2008
2 minuten
Uit recent onderzoek blijkt dat universiteiten en hogescholen in het onderwijs en onderzoek steeds vaker digitale beeldbanken gebruiken. Een beeldbank is een virtuele collectie van stilstaand digitaal beeldmateriaal, beschikbaar voor (een selectief) publiek. Een beeldbank omvat o.a. foto’s, prenten en digitale reproducties van kunstwerken. Deze digitale beelden zijn beschikbaar via uitgevers, informatieproducenten of worden door […]
Uit recent onderzoek blijkt dat universiteiten en hogescholen in het onderwijs en onderzoek steeds vaker digitale beeldbanken gebruiken. Een beeldbank is een virtuele collectie van stilstaand digitaal beeldmateriaal, beschikbaar voor (een selectief) publiek. Een beeldbank omvat o.a. foto’s, prenten en digitale reproducties van kunstwerken. Deze digitale beelden zijn beschikbaar via uitgevers, informatieproducenten of worden door de hogeronderwijsinstellingen zelf samengesteld. Maar angst voor schadeclaims door oneigenlijk gebruik, kostenoverwegingen en onleesbaarheid van bepalingen lijken goed gebruik van digitale beeldbanken in de weg te staan. Om dit te voorkomen heeft SURFdirect (SURF Digitale Rechten Expertise Community) een inventarisatie gedaan op het terrein van beeldbanken. Tevens adviseert SURFdirect over de juridische aspecten van het gebruik van digitale beeldbanken.
Rapport
Het advies over gebruik van digitale beeldbanken omvat richtlijnen voor mediatheken: wat mogen en kunnen gebruikers met materiaal uit een beeldbank doen? Dit advies is gebaseerd op een inventarisatie bij vijftien Nederlandse hogeronderwijsinstellingen en is gebundeld in het rapport “Digitale beeldbanken en auteursrechten” dat bestaat uit twee delen.
Deel A, ‘Inventarisatie digitale beeldbanken’ is een inventarisatie van de manier waarop verschillende instellingen in het hoger onderwijs beeldbanken toepassen en wat zij doen om het materiaal tegen oneigenlijk gebruik te beschermen. De verschillende in gebruik zijnde beeldbankvarianten zijn in dit onderzoek in kaart gebracht.
Uit de inventarisatie bleek dat hogeronderwijsinstellingen beeldbanken niet optimaal gebruiken omdat men onzeker is over juist gebruik van het beschikbare materiaal. Een goed overzicht ontbrak van wat wel mag en wat niet. Daarom verduidelijkt SURFdirect in deel B van het advies een aantal zaken over auteursrechten en beeldbanken, zonder te verzanden in juridische taal. Het omvat praktische handreikingen voor zowel mediatheken, docenten, studenten als hergebruikers van beeldmateriaal. Deel B is getiteld ‘Auteursrechtelijke aspecten van digitale beeldbanken of: Wat doet een mediatheek en (wanneer) mag dat?’ en is evenals deel A van het advies te downloaden via de website van SURF.
Over SURF
In SURF werken de Nederlandse universiteiten, hogescholen en onderzoeksinstellingen samen aan grensverleggende ICT-innovaties. Zo creëren ze de basis om optimaal gebruik te maken van de mogelijkheden van ICT en te excelleren in hun onderwijs en onderzoek. SURF bestaat uit drie organisaties: SURFfoundation, SURFnet en SURFdiensten.
Over SURFdirect
De SURF Digitale Rechten Expertise Community (SURFdirect) is een breed samenwerkingsverband van SURF, gericht op het ondersteunen van het hoger onderwijs en onderzoek bij rechtenkwesties rond het vervaardigen en hergebruikvan tekst, beeld en geluid.